← Terug
Archief 745
Inventaris 745-1406
Pagina 35
Dossier 2A

Getypte ambtelijke brief (pagina 3).

20 november 1941. Van: De Directeur (vermoedelijk van een gemeentelijke dienst, zoals de Dienst der Marktwezen of een voedselvoorzieningsinstantie).

Samenvatting

Dit document is de derde pagina van een rapport of brief gericht aan de Amsterdamse wethouder van Levensmiddelen. De tekst betreft de uitgifte van een "Genehmigung" (Duitse vergunning) aan zeven Joodse handelaren om veilingen te mogen bezoeken. De genoemde namen zijn: 1. **S. Wijnschenk** 2. **B. Polak** 3. **Bakker** 4. **H. Piller** 5. **S. Italiaander** 6. **L. Presser** 7. **J. Bosboom** (specifiek voor aardappelen) De kern van de passage is de verwondering over de herkomst van deze vergunningen. De schrijver merkt op dat de handelaren er niet om gevraagd hebben en dat zelfs de Joodsche Raad niet weet waar de vergunningen vandaan komen of waarom ze zijn verstrekt. Het gebruik van de Duitse term "Genehmigung" wijst op een directe bemoeienis of verordening van de bezettingsmacht.

Historische Context

Het document dateert van november 1941, een periode waarin de anti-Joodse maatregelen in bezet Nederland steeds verder werden aangescherpt. De Joodsche Raad voor Amsterdam, opgericht in februari 1941, fungeerde als tussenpersoon tussen de bezetter en de Joodse gemeenschap. In deze fase van de bezetting probeerden de Duitsers enerzijds Joden uit het economische leven te bannen (door middel van 'arisering'), maar anderzijds waren sommige Joodse handelaren nog cruciaal voor de voedselvoorziening in de stad. Het feit dat deze vergunningen ongevraagd werden verstrekt, suggereert een bureaucratisch besluit van de bezetter om specifieke distributiekanalen (zoals de aardappelhandel) draaiende te houden, ook al druiste dit in tegen de algemene tendens van uitsluiting. De verwarring bij de Amsterdamse ambtenarij en de Joodsche Raad illustreert de ondoorzichtige en soms tegenstrijdige aard van de Duitse regelgeving in die tijd.

Genoemde Personen

B. Polak H. Piller J. Bosboom L. Presser S. Italiaander S. Wijnschenk

Thema's

Jodenster/Maatregelen

Organisaties

Marktwezen

Transcriptie

Bladz. 3 ~~XXXXX~~ 3 37/15/22 Amsterdam. 20 November 1941 den Heer Wethouder voor de Levensmiddelen, betreden en de veilingen te bezoeken. Deze Genehmigung is aan 7 firma's door middel van den Joodschen Raad uitgereikt, te weten, S.Wijnschenk, B.Po- lak, Bakker, H.Piller, S.Italiaander, L.Presser en J.Bosboom (aardappelen). Deze handelaren hebben deze vergunning niet aangevraagd en er is, ook bij den Joodschen Raad, omtrent den oorsprong niets bekend! De Directeur,